Gayrimenkul Zirvesi sektörün nabzını tuttu!
Gayrimenkul sektörünün ulusal ve uluslararası en önemli oyuncuları, İstanbul'da düzenlenen 12. Gayrimenkul Zirvesi ve ISTANBUL REstate Gayrimenkul Fuarı'nda buluştu.
Gayrimenkul sektörü buluştu
Gayrimenkul sektörünün ulusal ve uluslararası en önemli oyuncuları, İstanbul'da düzenlenen 12. Gayrimenkul Zirvesi ve ISTANBUL REstate Gayrimenkul Fuarı'nda buluştu. GYODER tarafından Çevre ve Şehircilik Bakanlığı himayelerinde, DenizBank'ın Zirve Sponsorluğunda 10-11 Mayıs tarihlerinde düzenlenen Zirve ve Fuar, iki gün süre ile gayrimenkulün nabzını tuttu.
Yaşanan önemli gelişmelere paralel olarak bu yıl farklı bir konsept ve özel bir mekanda düzenlenen 12. Gayrimenkul Zirvesi ve ISTANBUL REstate Gayrimenkul Fuarı, "Değişim, Dönüşüm; Devamlılık" teması ile Hasköy İplik Fabrikası'nda gerçekleştirildi. Zirve ve Fuar, iki gün süre ile gayrimenkulün ulusal ve uluslararası buluşma noktası oldu.
"Türkiye'nin Gayrimenkul Platformu" GYODER (Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı Derneği) tarafından düzenlenen 12. Gayrimenkul Zirvesi ve ISTANBUL REstate Gayrimenkul Fuarı'nda, gayrimenkul ile ilgili tüm taraflar; kamu – özel sektör, ulusal ve uluslararası önemli isimler bir araya geldi. Zirve ve Fuar, 13 ülkeden 1.224 katılımcıyı ağırladı. Fuar alanında yer alan 64 stantta ise ulusal ve uluslararası firmalar iki gün süre ile projelerini tanıttı.
Gayrimenkul sektörünün öne çıkan konularının, birbirinden önemli konuşmacılar tarafından 7 ayrı oturumda ele alındığı 12. Gayrimenkul Zirvesi ve ISTANBUL REstate Gayrimenkul Fuarı, GYODER Başkanı Işık Gökkaya, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Başkanı Kadir Topbaş ile T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanı Erdoğan Bayraktar'ın konuşmalarıyla açıldı.
"YAŞAMDA DÜN, BUGÜN, YARIN: KENTSEL DÖNÜŞÜM"
Zirve'nin Doğan Media International Başkanı Nuri M. ÇOLAKOĞLU'nun yönetiminde gerçekleştirilen ilk oturumunun konusu "Kentsel Dönüşüm" oldu. "Yaşamda Dün, Bugün, Yarın: Kentsel Dönüşüm" başlıklı oturumda; GYODER Başkan Yardımcısı Özlem GÖKÇE, İstanbul Çevre ve Şehircilik İl Müdürü Prof. Dr. Mehmet Emin BİRPINAR, Kentsel Strateji Kurucu Ortağı ve Şehir Plancısı A. Faruk GÖKSU, Dünya Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Hakan GÜLDAĞ, Tabanlıoğlu Mimarlık Ortağı Melkan Gürsel TABANLIOĞLU kentsel dönüşümü farklı açılardan ele aldılar. Oturum sonrasında IMSAD Başkanı Hüseyin Bilmaç da, konuk konuşmacı olarak "İnşaat malzemelerinde Türkiye'nin bölgenin en güçlü oyuncusu olduğunu" vurguladı.
"GAYRİMENKUL SEKTÖR RAPORU: 2023 VİZYONU"
12. Gayrimenkul Zirvesi ve ISTANBUL REstate Gayrimenkul Fuarı'nın ilk gününde, GYODER tarafından hazırlanan 100 sayfalık "Gayrimenkul Sektör Raporu: 2023 Vizyonu" sonuçları, GYODER Yönetim Kurulu Üyeleri Neşecan Çekici ve Cansel Turgut Yazıcı, tarafından gerçekleştirilen bir özet sunumla ilk defa kamuoyuyla paylaşılmış oldu.
Oturum başkanlığını İstanbul Bilgi Üniversitesi Mütevelli Heyeti Üyesi Prof. Dr. Deniz Ülke ARIBOĞAN'ın yürüttüğü "Geleceği Yapılandırmak: 2023 Vizyonunda Gayrimenkul Sektörü" başlıklı ikinci oturumda ise rapor sonuçları; GYODER Yönetim Kurulu Üyeleri Neşecan ÇEKİCİ ve Cansel Turgut YAZICI'nın yanı sıra Jones Lang LaSalle Türkiye Genel Müdürü Avi ALKAŞ, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Mekansal Planlama Genel Müdürü Mehmet Ali KAHRAMAN ile Boğaziçi Üniversitesi Yapı Kulübü Yönetim Kurulu Başkanı Niyazi Mete SARAÇOĞLU tarafından değerlendirildi.
"DEĞİŞEN YAŞAMLAR, DÖNÜŞEN KENTLER: DÜNYA UYGULAMALARI"
Öncesinde Yapı Endüstri Merkezi Başkanı Doğan Hasol'un konuk konuşmacı olarak yer aldığı, "Değişen Yaşamlar, Dönüşen Kentler: Dünya Uygulamaları" başlıklı ilk günün 3'ncü oturumunu ise GYODER Yönetim Kurulu Üyesi Dr. M. Emre Çamlıbel yönetti. Oturumda, Broadway Maylan Master Planlama ve Kentsel Tasarım Departmanı Direktörü Monika Bik, Barselona Belediye Meclisi Pazarlama ve Uluslararası Ekonomik Reklam Direktörü Jordi Sacristan, SPH Newsletter Başyazarı Andreas Schiller ile Affordable Housing Institute Kurucu Başkanı David Smith, farklı kentsel dönüşüm uygulamalarından örnekler sundu.
12. Gayrimenkul Zirvesi ve ISTANBUL REstate Gayrimenkul Fuarı'nın ilk günü, düzenlenen Gala Resepsiyonu ile sona erdi.
"İSTANBUL FİNANS MERKEZİ"
Zirve ve Fuar'ın ikinci günü ise Sermaye Piyasası Kurulu 2. Başkanı Mehmet Emin Özer'in açılış konuşması ile başladı. "İstanbul Finans Merkezi" başlıklı ikinci günün ilk oturumu ise, İstanbul Ticaret Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Nazım EKREN başkanlığında gerçekleştirildi. Oturumda; DenizBank Genel Müdürü Hakan ATEŞ, Reidin.com CEO'su Ahmet KAYHAN, Immofinanz AG Gayrimenkul Yatırımları Müdürü Marco KOHLA, TSPAKB Başkanı Attila KÖKSAL, İTİCÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Müdürü Mali İşler Koordinatörü Prof. Dr. Yusuf TUNA, İstanbul'un Finans Merkezi olma sürecini farklı açılardan değerlendirdiler.
"STK'LAR GAYRİMENKUL SEKTÖRÜNÜ MERCEK ALTINA ALIYOR"
GYODER Başkanı Işık GÖKKAYA yönetiminde gerçekleştirilen "STK'lar Gayrimenkul Sektörünü Mercek Altına Alıyor" başlıklı ikinci günün ikinci oturumunda ise KONUTDER Yönetim Kurulu Başkanı Ömer Faruk ÇELİK, İNDER Yönetim Kurulu Başkanı A. Nazmi DURBAKAYIM ve TDUB Yönetim Kurulu Başkanı Bekir Yener YILDIRIM, farklı açılardan sektörü değerlendirdiler.
"ULUSLARARASI YATIRIMCILAR NEDEN TÜRKİYE'Yİ TERCİH EDİYOR?"
T.C. Başbakanlık Yatırım ve Destek Ajansı Başkan Yardımcısı Arda Ermut'un konuşmasının ardından başlayan "Uluslararası Yatırımcılar Neden Türkiye'yi Tercih Ediyor?" başlıklı günün üçüncü oturumu ise, ULI Başkanı Haluk SUR yönetiminde gerçekleşti. Birleşik Arap Emirlikleri'nin en büyüklerinden Tharaa Holding Yönetim Kurulu Başkanı Tariq RAMADAN, dünyanın en büyük 50 fonundan biri olan Abraaj Capital'in birinci adamı Faisal KHAN, dev yatırımlarıyla tanınan Mısır'dan Oriental Petrochemicals Company Kurucu Ortağı Karim HELAL, Malezya'nın en büyük GYO'larından Axis Reit CEO'su, sukuk ve İslamic GYO'lar uzmanı Stewart LaBROOY, yabancı gözüyle Türkiye gayrimenkul sektörünü değerlendirdiler.
"GAYRİMENKUL SEKTÖRÜNDE PAZARLAMA VE SATIŞTA NASIL YENİLİKÇİ OLUNUR?"
Zirve, sanatçı Ali POYRAZOĞLU'nun renkli yönetimi ile gerçekleştirilen "Gayrimenkul Sektöründe Pazarlama ve Satışta Nasıl Yenilikçi Olunur?" başlıklı oturumla sona erdi. Prometheus Genel Müdürü Yücel ATIŞ, Euro RSCG CEO'su Levent ERDEN ve TTBOOM Kurucu Ortağı Cüneyt KARAKAYA, Ali Poyrazoğlu'nun 'güldüren – düşündüren' katkılarıyla, gayrimenkul sektöründeki pazarlama ve satış yöntemlerindeki gelişmeleri ele aldılar.
"KENTSEL DÖNÜŞÜMÜN OTEL SEKTÖRÜNE ETKİSİ"
Zirve'nin ikinci gününde ise PKF işbirliği ile düzenlenen paralel panel ve workshoplarla "Kentsel Dönüşümün Otel Sektörüne Etkisi" ele alındı. PKF Hotel Experts Vienna & Istanbul Managing Direktör'ü Cristian Walter, 12. Gayrimenkul Zirvesi ve ISTANBUL REstate, iki gün boyunca Türkiye gayrimenkul sektörünün 'merkez üssü' oldu. Zirve ve Fuar, aynı zamanda otel, turizm profesyonellerinin, iş olanaklarını, EMEA Bölgesi'nin stratejik olarak büyüyen pazarını tartışmaları için ideal bir platform oluşturdu" dedi.
12. Gayrimenkul Zirvesi ve ISTANBUL REstate Gayrimenkul Fuarı'na, bu yıl 13 ülkeden 1.224 katılımcı ilgi gösterirken, 64 stantta da ulusal ve uluslararası firmalar projelerini tanıttılar.
Bugün "Teğet bile geçmedi" diyebiliyorsak, sebebi; inşaat sektöründeki büyük başarılardır
12. Gayrimenkul Zirvesi ve ISTANBUL REstate Gayrimenkul Fuarı'nın açılışında GYODER Başkanı Işık Gökkaya, inşaat sektörünün önemine de değinerek "Eğer Türkiye 2023'de 'dünyanın en büyük ilk 10 ekonomisi' arasında olacaksa; kentsel dönüşüm bu anlamda büyük önem taşımaktadır" dedi. Son KDV düzenlemelerini sağlıksız bulduğunu ve kayıt dışılığı arttıracağını da söyleyen Gökkaya, Afet Yasası ile ilgili de "Siyaset üstü bir yaklaşımla konsey oluşturulmalı" açıklamasında bulundu.
"Bugün 'teğet bile geçmedi' diyebiliyorsak, sebep inşaat sektöründeki büyük başarılardır" açıklamasında bulunan İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş, İstanbul'da her alanda ciddi heyecan ve gelişimin başladığına dikkat çekerek, "Bu sinyalleri doğru kullanabilirsek, doğru hareket edebilirsek çok daha farklı, İstanbul ve Türkiye oluşturabiliriz" şeklinde konuştu. Çevre ve Şehircilik Bakanı Erdoğan Bayraktar ise Afet Yasası'nın ana eksenini, "Bu yasa ile vatandaşın, kendi riskli evini kendisinin tespit etmesi ve dönüşümü sağlamasıdır" olarak açıkladı. "Kendisine güvenen bir ülke" olarak mütekabiliyetin kaldırıldığına da değinen Bayraktar, yaşanan gelişmelere paralel olarak Türkiye inşaat sektörünün de olağanüstü büyüyeceğini belirtti.
Kentsel dönüşümün 2023 vizyonuna katkısı büyük
"Değişim, Dönüşüm ve Devamlılık" temasıyla örtüşen Hasköy İplik Fabrikası'nda gerçekleşen Zirve'nin ilk konuşmasını yapan GYODER Başkanı Işık Gökkaya, gayrimenkul sektörünün 2003 yılından itibaren büyük gelişme sergilediğini ifade etti. Gayrimenkul sektöründe konut piyasasının kurumsallaşmaya başladığına ve ticari gayrimenkul sektörünün önem kazandığına dikkat çeken Gökkaya, "Eğer Türkiye 2023'de 'dünyanın en büyük ilk 10 ekonomisi' arasında olacaksa; kentsel dönüşüm bu anlamda büyük önem taşımaktadır. Şu anda GSMH içindeki payı yüzde 5,8 olan inşaat sektörünün, 2023 yılı itibari ile bu katkı payının yüzde 11 ile 12 seviyelerine kadar artacağı öngörülmektedir" dedi.
Kentsel dönüşümle birlikte; ekonomik ve sosyal açılardan dengeli ve sağlıklı kentler oluşturmanın hedef olması gerektiğini belirten GYODER Başkanı Gökkaya, "Kentleşmesi devam eden ve bu konuda hızlı şekilde planlama yapan ülkelerin, hem ekonomilerinde, hem de enerji alanlarında çok büyük tasarruflar görülmektedir" şeklinde konuştu. Ancak bu süreçte yaşanan belirsizliklerin sağlıksız olduğunu ifade ederek KDV belirsizliğine değinen Gökkaya, pahalı konutlarda vergilerin artacağının duyurulması ve değerlerin net olarak belirtilmemesinin kayıt dışılığı artıracağı uyarısında bulundu.
Siyaset üstü bir yaklaşımla konsey oluşturulmalı
Kentsel dönüşümün yanı sıra afet yasasına da değinen Gökkaya, "Beklenilen İstanbul depremi de göz önüne alındığında, tasarının önemi ortadadır. Bu süreç, yıllar içinde tamamlanabilecek, uzun ve yoğun çalışmalar gerektirecektir. Bu sürecin başlatılmasında gecikilen her günün bedeli, insan hayatı ile ölçümlenebilecek ağır sonuçlar doğurabilecektir. Tüm bu sebeplerden ötürü bu tasarı üzerinden birtakım tartışmalara girilmesi son derece yanlıştır. Siyaset üstü, partiler üstü bir uzlaşma ile yasama süreci bir an önce tamamlanmalı ve tasarı acilen yasalaşmalıdır" çağrısında bulundu. TOKİ döneminde kentsel dönüşüm projelerini başlatan Çevre ve Şehircilik Bakanı Erdoğan Bayraktar'ın sektör açısından büyük bir şans olduğunu söyleyen Gökkaya, "Sağlıklı hukuki altyapı tamamlanarak kamu, özel sektör ve STK'lar bir araya gelerek bir konsey oluşturulmalıdır. Bu konsey ile birlikte, oyunun kuralları tekrar gözden geçirilmelidir. Ayrıca, imar hakları ve ruhsat haklarının müktesep hak olarak alınması gerekmektedir. Ve bu hakların her zaman kullanılması gerekmektedir. Bu hem yurt içi hem de yurtdışı yatırımcı için çok önem arz etmektedir" dedi.
2013 yılından itibaren yabancılara yapılan konut satışının 5 milyar dolara ulaşabileceğinin beklendiğini söyleyen Işık Gökkaya, "Yabancıya yapılan konut satışı, cari açığın küçülmesine de katkı sağlayacaktır. Ancak konut kredi stoku halen olması gereken seviyede değildir. 2023 yılında konut kredi stokunun, 233 milyar dolara çıkmasını beklemekteyiz. Bu oran ile şu anda GSYH içindeki payı yüzde 5,8 olan konut kredilerinin 2023 yılında payının yüzde 16,8 olması beklenmektedir" açıklamasında bulundu. Gökkaya konuşmasında ayrıca, GYODER olarak Yatırım Ajansı, İMKB ve SPK ile birlikte Körfez Ülkelere ve Londra'ya Türkiye'nin gayrimenkul sektörünün anlatılması ve potansiyelinin vurgulanması için önemli seyahatler planladıklarını da belirtti.
"Teğet bile geçmedi" diyorsak, sebebi inşaat sektörünün başarıları
GYODER tarafından gerçekleştirilen Gayrimenkul Zirvesi'nin İstanbul'un geçmişten günümüze taşıdığı Hasköy İplik Fabrikası'nda yapılıyor olmasının çok büyük anlam taşıdığına dikkat çeken İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş ise Türk inşaat sektörünün başarısına dikkat çekti.
İnşaat sektörünü ekonomi açısından lokomotif olarak nitelendiren İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş, "Bütün sanayiyi harekete geçiren, her alanda ciddi mesafeler aldıran, şu anda Türkiye'de ekonomik krizi ciddi anlamda hissetmedi isek, 'teğet bile geçmedi' diyebiliyorsak, sebep inşaat sektöründeki büyük başarılardır" dedi. TOKİ marifeti inşaat sektöründe çok ciddi anlamda yapılmış olan yatırım ve çalışmaların olduğunu hatırlatan Başkan Topbaş, "Bu anlamda biz de fırsatlar vermeye çalıştık ve ön açtık. Taassup göstermedik. Bu hareketliliğin temelinde bu yatmakta" şeklinde konuştu.
Kentsel dönüşüm ile ilgili değerlendirmelerde bulunan Başkan Topbaş İstanbul'un her alanında ciddi gelişim ve heyecanın başladığına da dikkat çekti. Bu durumu önemli bir hareketliliğin sinyali olarak değerlendiren Topbaş, "Bu sinyalleri doğru kullanabilirsek, doğru hareket edebilirsek çok daha farklı, İstanbul ve Türkiye oluşturabiliriz. Önümüzde, başta deprem olmak üzere dikkate aldığımız kentsel dönüşüm süreci başlatmamız gerekiyor. Burada kentsel dönüşüm demek, 'alanları yok ederek, yeni binalar dikmek' değil" açıklamasında bulundu. Kentsel dönüşüm ile ilgili Fikirtepe ve Cendere Vadisi örneklerini veren Topbaş, "İstiyoruz ki bütün ilçelerde belediye başkanlarıyla birlikte, kenti yeniden ayağa kaldıralım. Gerçek anlamda bir yaşam alanı haline getirelim. Sadece binalar yapmak değil. Oradaki insanların her türlü ihtiyaçlarını karşılayacak bir şehir konseptini ortaya çıkarmak. Burada özellikle inşaat sektörümüze önemli görevler düşmekte" dedi.
Bakan Bayraktar "Türkiye'de artık taşlar yerine oturuyor"
T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanı Erdoğan Bayraktar ise değişim ve dönüşümün yaşandığı bir dönemde GYODER'in önemli bir Zirveye ev sahipliği yaptığını hatırlattı. Konuşmasında Türkiye olarak taşların yerine oturduğunu ifade eden Bakan Bayraktar, "Türkiye'de olması gereken hususlar, kendi kaidesi üzerine, kendi mecrasına birer birer oturmaya başlıyor. En son 2B yasasını çıkarttık. Yabancılara gayrimenkul satışı ile ilgili ufak tefek engelleri pürüzleri ortadan kaldırmaya çalıştık. Yine tapu satışlarında uzaktan satışın, tapu dairesinden değil, hatta yurt dışından satışların yapılmasının önünün açmaya çalıştık. Bunları daha dinamik, reel yapı üzerinde gerçekleştirmeye çalışıyoruz. Ne kadar çok şeffaf, açık, dünya ile beraber yaşarsak, o kadar çabuk kalkınırız" şeklinde konuştu.
"İnşaat sektörü en kuvvetli sektörümüzdür"
2008 krizin sebebin yine gayrimenkul olduğunu hatırlatan Bakan Bayraktar, "İnşaat sektörü, bizim en kuvvetli sektörümüzdür. Dünyada sayısal bakımdan en çok iş yapan firmalar Çin'den sonra Türklerdir. Bu avantajımızı mutlaka kullanmamız lazım" açıklamasında bulundu. Türkiye'nin çok büyük bir kalkınma, gelişme, büyüme, ekonomiyi canlandırma hamlesinin arifesinde olduğunu da belirten Bakan Bayraktar, afet riski altındaki alanların dönüşümünün önemine işaret etti. Türkiye'de şu anda kasaba ve şehirlerde olan yaklaşık 20 milyon konutun röntgeninin çekilmesi gerektiğini belirten Bayraktar, "Enerjiyi savurduğu için bu binalara bakmak zorundayız. Bize modern bir binanın sağladığı konforu sağlamadığı için bu binaya bakmak durumundayız" dedi.
Deprem konusunda yapılan analizlere de değinen Bakan Bayraktar, "Bizim yapmış olduğumuz analizlerde; Türkiye'de deprem aksı üzerinde olan 6,5 milyon konutu önümüzdeki 2-5-7-10 senelik 20 senelik bir zaman dilimi içinde mutlaka yenilememiz lazım. Gölcük ve Düzce depremlerini yaşadık. 18 bin insanımızı kaybettik. Türkiye'nin ekonomisi 30 saniyede yüzde 4 küçüldü. Mutlaka el birliği ile beraberce, elimizi başımızı taşın altına koyarak bu yola girmemiz lazım" açıklamasında bulundu. Bu konuda en önemli işin de belediyelere düştüğünü de vurgulayan Bakan Erdoğan Bayraktar, "Biz Bakanlık olarak işi kucaklayarak götüreceğiz. Fakat belediyelerimizle, valiliğimizle, TOKİ ile diğer kuruluşlarla bu işi yürütmek zorundayız. Yasa üzerinde bir iki hususu açıklığa kavuşturmak istiyorum. Yasanın ana ekseni, bu yasayı vatandaşın kendisinin konfirme etmesidir. Bu yasa ile vatandaşın, kendi riskli evini kendisinin tespit etmesi ve dönüşümü sağlamasıdır" dedi
"İnşaat sektörü olağanüstü gelişecek"
Bugün dünyada kentsel dönüşüm probleminin sadece Türkiye'de bulunmadığını, ekonomik bakımdan zorlanan, ekonomik bakımdan büyüme gayreti içinde olan Brezilya, Meksika gibi ülkelerin de kentsel dönüşümde çok zorlandığını belirten Bakan Bayraktar, "Meksika, bizden çok daha kötü durumda. Brezilya'da, çok büyük gettolaşmış bölgeler var. Brezilya, bu işe 520 milyar dolar para ayırdı, yine zorlanıyor. Diğer taraftan Tayland'da, Hindistan'da, Pakistan'da, Mısır'da aynı şekildedir. Ama biz, onlardan iki adım öne geçtik. Biz AB'nin desteği ile İspanya'nın başardığını, hakikaten dünyaya model olan Kore'nin kendi gayreti ile başardığını başarmak zorundayız. O noktadayız. Yasanın kaynak noktasında, bir takım argümanları devreye sokacağız. Afet riski altındaki alanların dönüşümü ile Türkiye, büyük bir kalkınmayı yakalayacak. Biz afet riskinden selden, yangından, depremden, heyelandan binalarımızı kurtarmaya çalışırken, Türkiye'nin gelişmesini, kalkınmasını, büyümesini de tetikleyeceğiz. Burada, inşaat sektörümüz olağanüstü gelişecek" şeklinde konuştu.
"Mütekabiliyeti kaldırdık. Kendimize güvenen ülkeyiz"
Yabancılara mülk satışı ile ilgili yapılan düzenlemeye de değinen Bakan Bayraktar, "Yabancılara mülk satışında 'mütekabiliyet'i kaldırdık. Ama burada da, stratejik konumu, askeri bölgelerin önemi, tarihi dokunun önemine dikkat ederek, Bakanlar Kurulu'ndan karar almak sureti ile bu işi yürüteceğiz. Yoksa her ülkenin vatandaşı, istediği gibi elini kolunu sallayarak gelip buradan gayrimenkul alamayacak. Ülkemizin menfaatleri doğrultusunda olacaktır. Artık Türkiye güvenilir limandır. Hem komşularımız Körfez ülkeleri olsun, Ortadoğu ülkeleri olsun, Orta Asya ülkeleri olsun hatta Balkanlar olsun, Türkiye'ye yatırım yapmak istemektedirler. Türkiye'den gayrimenkul almak istemektedirler. Biz bunun önünü açmak durumundayız. İspanya, yabancılara gayrimenkul satışından 500 milyar dolar kazandı. Bu korkunç bir rakam. Biz de bunu yapmak durumundayız. Biz de yabancılara mütekabiliyet olmadan satış yapan ülkeler; dünyanın en gelişmiş ülkeleridir, özgüveni en yüksek olan ülkeleridir. Türkiye'nin gelişmesi için, kalkınması için, çocuklarımız refahı için, bilimsel dünya ne yapıyorsa onu yapacağız. Burada gayrimenkul son derece önemlidir. Çünkü insanların servet edinme noktasındaki nihai yatırımları, taşınmaz maldır. O bakımdan taşınmaz malı, bir gergef nasıl dokunursa işlememiz lazım" açıklamasında bulundu.
"Enerjiyi savuran binalardan kurtulmamız lazım"
Türkiye'deki salaş yapı stokunun silinip atılması gerektiğini ifade eden Bayraktar, "Enerjiyi savuran bu binalardan kurtarmamız lazım. Şu anda yapmış olduğumuz 240 milyar dolar ithalatın, 65-70 milyar dolarını enerjiye veriyoruz. Bu enerjinin yüzde 40'ı, binalarda kullanılıyor. Binalarda kullanılan enerjinin yüzde 40'ı da savruluyor. Binalarımız, ısı yalıtımı yönünden yeterince tecrit edilmiş değil. Bu dönüşümü yaparken tabii ki yoğunluk artmamasına dikkat edeceğiz. Bunu da halkımızın bilmesi gerekiyor. Şehrin merkezi bölgelerinde yoğunluk artışı kimse beklemesin. Mümkün olduğu kadar, halkımızın hiçbir kesimini mağdur etmeden bu dönüşümü gerçekleştireceğiz. Bu bakımdan bu toplantı son derece önemlidir. Biz, devlet olarak konuyu artık kolaylaştırarak basitleştireceğiz" şeklinde konuştu.
"YAŞAMDA DÜN, BUGÜN, YARIN: KENTSEL DÖNÜŞÜM"
12. Gayrimenkul Zirvesi ve ISTANBUL REstate Gayrimenkul Fuarı'nın Doğan Media International Başkanı Nuri M. Çolakoğlu'nun yönetiminde gerçekleştirilen ilk oturumunun konusu "Kentsel Dönüşüm" oldu. "Yaşamda Dün, Bugün, Yarın: Kentsel Dönüşüm" başlıklı oturumda; GYODER Başkan Yardımcısı Özlem Gökçe, İstanbul Çevre ve Şehircilik İl Müdürü Prof. Dr. Mehmet Emin Birpınar, Kentsel Strateji Kurucu Ortağı ve Şehir Plancısı A. Faruk Göksu, Dünya Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Hakan Güldağ, Tabanlıoğlu Mimarlık Ortağı Melkan Gürsel Tabanlıoğlu kentsel dönüşümü farklı açılardan ele aldı. Oturum sonrasında konuk konuşmacı IMSAD Başkanı Hüseyin Bilmaç da, "İnşaat malzemelerinde Türkiye'nin bölgenin en güçlü oyuncusu olduğunu" vurguladı.
"İstanbul hızla büyüyor, yazlıklar apartmana dönüşüyor"
Konuşmasına 1950'li yıllardaki İstanbul'la ilk tanışmasıyla başlayan Nuri M. Çolakoğlu, "Ben aslen İzmirliyim... 1950'lerin ortasında ortaokulu okumak üzere İstanbul'a geldiğimde, nüfus 1 milyonu birazcık aşkındı. Şimdi tam rakamı kestirmek zor, ama 12-15 milyon arasında bir rakam telaffuz ediliyor. Sayın Başbakanımız, doğuda ve batıda iki tane birer milyonluk şehir daha ekleme vaadinde bulundu İstanbul'a. Bu, İstanbul'un baş döndürücü büyüyüşünün devam edeceğini gösteriyor. Bir yandan kuzeye doğru Boğaz hattında ilerlerken, bir yandan Haliç ekseninde gelişiyor. Öte yandan Asya kıtasında da gelişim ve dönüşüm yaşanıyor. Eskiden yazlık olarak kullanılan bahçe içindeki köşklerin de hızla büyük apartmanlara, aralarından otoyolların geçtiği yerleşimlere dönüştüğünü görüyoruz. Hakikaten çok ciddi bir kentsel dönüşüm yaşıyoruz" dedi.
"Geçmişte gecekondulaşmayı konut politikası haline getirmişiz"
Zirve'nin ana teması "Dönüşüm, Değişim, Devamlılık"a vurgu yapan Özlem Gökçe, "Kentsel dönüşümün tek manası, sadece yıkıp yerine yenisini yapmak değil. Aynı zamanda koruyup, yeni işlev verip, onu yaşamın içine tekrar çekmek de kentsel dönüşümün bir parçası. Aslında kentsel dönüşüm konusunda vatandaşın kafası biraz karışık, bilinmezlerle dolu. Toplumsal bir konsensüs eşiğine henüz gelemediğimizi görüyoruz. Bunun sebepleri olarak, bir uçta vatandaş kendi hak mahrumiyetinin olabileceğini düşünürken, bir uçta da haksız bir rantın olabileceği gibi bir varsayım içerisinde. Bakanlık ve belediyelerden bunun önleneceğiyle ilgili garantiyi aldık diye düşünüyoruz. Aslında kentsel dönüşüm, dünyada var olan bir kavram.
Özellikle de çöküntü bölgeleri, eski sanayi bölgelerinde gerçekleşen, oradaki artık kalmış binaların tekrar dönüştürülmesi, kiminin yeniden yapılması, kiminin de şimdi yaptığımız gibi başka fonksiyonlarla hayatın içine çekilmesi kavramı. Ancak Türkiye'deki şu an üzerinde konuştuğumuz, hem yeni yasa tasarısı kapsamında, hem de kentsel dönüşüm başlığı altında konuştuğumuz konu, biraz daha büyük bir ölçeği kapsıyor. Bunu anlamak için de aslında 'biz kentlerimize geçmişte neler yaptık?', 'Neden kentsel dönüşüm bizim için bu kadar kapsamlı ve geniş bir kavram? Onu hatırlamak gerekir. 1950'lerden başlayarak aslında hem tarımdaki modernizasyon, hem de sanayileşmeyle birlikte büyük kentlere çok ciddi anlamda göç oldu. Bu göçü kaldırabilecek nitelikte altyapı yoktu. Ciddi konut politikaları da geliştirilmediği için, bir anlamda çarpık yapılaşma, izinsiz yapılaşma ve gecekondulaşmanın önü açıldı. Tam 14 kez imar affı çıkartmışız. Demek ki biraz da gecekondulaşmayı, 'konut politikası' haline getirmişiz. Bu kadar uzun süreçlerde kentleri, bu kadar sağlıksız ve kontrolsüz bir şekilde büyüdüğü bir süreçte, yoğun göç silsilesi, 1980'lere kadar çok büyük hızla devam eder. Sonra da bir miktar hızını keserek devam eder" açıklamasında bulundu.
"Kentsel dönüşüm; Türkiye'nin bir anlamda yeniden yapılması"
"Bugün gelinen noktada yaklaşık 18,5 milyonluk konut stokunun yüzde 45'inin, sağlıksız, ruhsatsız ya da imarsız yapılaşma diye bir hesap yapıyoruz ve bu sadece işin konut tarafı" vurgusunu yapan Gökçe, "Konutun dışında, kentsel dönüşüm deyince tabii ki bütün bu konutların sosyal donatı alanlarını, altyapısını, yollarını ve diğer ticari alanlarını da düşündüğünüz zaman Türkiye için kentsel dönüşümü, adeta 'Türkiye'nin bir anlamda yeniden yapılması' gibi değerlendirmek de mümkün. Kentsel dönüşümle ilgili 'Cumhuriyet tarihinin en büyük projeleri' tanımları yapılıyor. Ki bu boyutlara ve büyüklüklere baktığımız zaman, bunun hiç de haksız bir tanım olmadığını görüyoruz. Kentsel dönüşümün bir de mali boyutu var. 400 milyar dolarlık bir hesaplama var. Bu 400 milyar dolar bugünden yarına harcanacak bir rakam değil. Ama yeni Yasa tasarısının içerisine, kentsel dönüşümle ilgili birtakım finansal kaynakların da tanımlandığını görüyoruz. '2B Yasası yürürlüğe girince elde edilecek gelirlerin yüzde 90'ı', 'çevre cezalarından elde edilecek gelirlerin yüzde 50'si', 'İller Bankası'nın karının yüzde 49'u' gibi birtakım tanımlalar yapıldı. Ama bütün bunların ötesinde, doğru ve sağlıklı bir kentsel dönüşüm yapabilmek için, kamunun, özel sektör ve STK'larla işbirliği kaçınılmaz gözüküyor. Dünyadaki tanımlara baktığımızda, aslında kentsel dönüşümün sadece fiziksel, mekansal yenileme, iyileştirme olmadığını, aynı zamanda işin sosyal kültürel ve ekonomik boyutunun da hiç göz ardı edilmemesi gerektiğini görüyoruz.
"Kentsel dönüşüm, 'uzlaşma' demektir"
"Kentsel Dönüşüm, gayrimenkul geliştirme değildir. Gayrimenkul geliştirme, piyasa güçleriyle olur. Kentsel dönüşüme, devletin desteği gerekir. Toplumsal ve ekonomik boyutlarını içeren bir eylemler bütünüdür" tanımlamasıyla konuşmasına başlayan A. Faruk Göksu, "Kentsel dönüşüme bu pencereden baktığımızda, bizim bugüne kadar kentlerimizin gelinen aşamada büyük bir dönüşümden geçtiğini görüyoruz. Bu dönüşümün adı mekansal değişim. Biz bundan sonra yeniden bir dönüşüm sürecine gireceksek, yeni bir dönüşüm senaryosu çerçevesinde, toplumsal ve ekonomik bileşenleri dikkate alan bir senaryo yazmamız lazım. Bir başka açıdan baktığımızda, kentlerimizde boş alan, arsa kalmadığına göre kentsel dönüşümü, yaşayan alanlarda, yapı yoğunluklu, riskli alanlarda yapacağız. O zaman bana göre kentsel dönüşüm 'uzlaşma' demektir. Kiminle uzlaşma? Kamuyla, yerel yönetimlerle, orada yaşayanlarla ve sivil toplum örgütleriyle uzlaşma. Bizim temel yaklaşımımız; 'halka rağmen' değil 'halkla beraber'di. Kilit kelime uzlaşmadır. Uzlaşma sağlanmadan, günümüzde hiçbir proje değerlendirilemez. Bu çerçeveden baktığımızda yeni bir değişim senaryosuna ihtiyacımız var" dedi.
"Dönüşümde çok yönlü düşünmek ve uzun vadeli plan yapmak önemli"
Türkiye'nin her yerinde büyük bir değişim ve dönüşüm olduğuna dikkat çeken Melkan Gürsel Tabanlıoğlu, "Büyükşehir Belediye Başkanı'nın burada olması çok önemli. Çünkü çok büyük dönüşüm projelerini başlattı. Dönüşümlerde çok yönlü düşünmek, sadece kısa vadeli projeler değil, bunları uzun vadeli programlar şeklinde düşünmek çok daha faydalı oluyor. Biz de zamanla, bu dönüşümlerin parçası olduk. İstanbul suyolları bakımından çok zengin bir şehir olmakla birlikte, bu yolların ne kadar efektif kullanıldığını düşünmek gerekiyor.
Çünkü dünyadaki birçok liman şehri, bunları daha efektif kullanıyorken, İstanbul'da herkese açık çok az alan olduğu için bu alanları çok da fazla kullanamıyoruz. Bu yüzden aslında GalataPort bir şanstı. İstanbul'un 2 büyük aksı var. Bunlardan biri Büyükdere aksı. Büyükdere aksına baktığımızda, Barbaros Bulvarı'nın tamamlanmasıyla etrafında büyük bir değişim olduğunu görüyoruz. Bulvar açıldıktan sonra, büyük yapıların yer aldığı bir aks haline geliyor. Bu bölge çok önemli. Çünkü burada çok büyük sosyal farklılık var. Büyükdere ile arkasındaki Gültepe bölgesi arasında. Burada yapılan binalarda da, bu iki bölgedeki sosyal hassasiyet dönüşümde çok önemli. O yüzden yapılan binaların aynı zamanda Büyükdere'ye bakan arkadaki unsuru da birleştirerek gelmesi çok önemli. Bu binalar sadece tek fonksiyonlu değil, birçok nedenle de kullanılmalı ve insanları bir araya getirmeli diye düşünüyorum. Kentlerin dönüştürülmesinin yanında, mevcut binaların da dönüştürülmesi çok önemli. Binaları yıkmak, onlardan çıkan betonları bir yere atmak yerine, mevcut binaların dönüştürülmesi çok önemli ve burada oluşan sosyal imkanlar da çok önemli. Büyükdere şu an ofislerin yoğun olarak bulunduğu bir bölge haline geldi. Bazı havalarda, İstanbul'un bile görünemeyeceği binaların olduğu bir bölge haline geldi" dedi.
"İstanbul, yanlış imara açma kararları ile bu hale geldi"
Yahya Kemal'in meclis notlarında 1936'da İstanbul'un nüfusunun 900 bin kişi ve bu 900 bin kişinin yaşadığı çevredeki yeşil alan oranının ise yüzde 25.4 olarak yazıldığına dikkat çeken Prof. Dr. Mehmet Emin Binpınar, "Yani İstanbul'un her 4 metrekaresinden 1 metrekaresi yeşil alandı. 1994 yılında geldiğimizde, dönemin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Recep Tayyip Erdoğan zamanında, nüfus 6 milyon yeşil alan oranı da yüzde 1.5'ti. Ağaçlandırma faaliyetleri, hatta yurtdışından ağaç getirmeyle bile bu oranı yüzde 2'ye çıkaramadık. Neden bu hale geldik? Biz İstanbul'u planlarken, sanki Türkiye'de hiç plancı yokmuş gibi Fransa'dan Henri Frost adlı bir şehir plancısını getirdik. Onun da yaptığı ilk iş, dünyanın da büyük ilgi gösterdiği Altın Boynuz Haliç ve etrafını sanayiye açmak oldu. Haliç'e sanayiyi açınca, sanayinin tüm atıkları Haliç'e boşaltıldı. Unkapanı Köprüsü'nden Yenikapı'ya olan hattı açan Henri Frost, 50'ye yakın tarihi yapıyı yok etti ve biz buna göz yumduk. Türkiye'nin en yoğun göç alan şehri olan İstanbul'da 1980'lerde çok zengin bir yaşamı barındıran Küçükçekmece Gölü'nün etrafını yapılaşmaya açtık ve şu an Küçükçekmece Gölü'nün bir damla suyunu kullanamıyoruz. Yani İstanbul'u aslında kendimiz bu hale getirdik" şeklinde konuştu.
"Devlet önce vatandaşı şımartmış, şimdi 'nasıl terbiye ederim' diye uğraşıyor"
"Türkiye Cumhuriyeti Devleti, yıllar boyunca vatandaşını şımartmış. Şu anda 'vatandaşı nasıl terbiye ederim?' diye uğraşıyor" vurgusu da yapan Binpınar, "Vatandaş, devlet arazisi üzerine konut yapıyor. Arazi ve tapu ona ait olmasa da devlet, '1 dairene, 1 daire verelim' dediğinde, 'ben 3 daire isterim' diyebiliyor. Türkiye Devleti'nin, bu anlamda Hollanda kadar güçlü olduğunu düşünmüyorum. Vatandaş devletten korkuyor gibi görünüyor. Ama diğer taraftan konutunu yapıyor, oy zamanı 'oy vermem' diyerek tehdit ediyor. Türkiye'de kentsel dönüşümü, 1999 depreminden sonra konuşamadık. Sadece hiçbir şeye yaramayan bir sürü konuşma yapıldı. Ne zaman ki Van Depremi oldu, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan çok güçlü bir şekilde 'insanlarımız ölüyor ve her depremden sonra daha fazla para harcıyoruz, bu kentsel dönüşümü yapacağız' dedi. Hemen Çevre ve Şehircilik Bakanlığı kuruldu ve bakan olarak Türkiye'de 500 bin konut yapmış TOKİ'nin başkanı Erdoğan Bayraktar geldi. Vatandaş, kentsel dönüşüm konusunda ikna edilmeli, konu siyasi malzeme yapılmamalı, kentsel dönüşüm yapmayan belediyeler güç kaybedeceğini bilmeli" dedi.
"Dünyayı önümüzdeki 20 yılda 'kentleşme' ve 'orta sınıfın yükselişi' şekillendirecek"
İnşaat sektörünün, ekonominin sürükleyici sektörlerinden biri olduğuna dikkat çeken Hakan Güldağ, "Ama inşaat sektörü, sadece ekonominin değil, siyasetin de lokomotif sektörü. Türkiye'de ne zaman bir büyüme olsa orada inşaat sektörü ile ilgili gelişmeler oluyor. Bu sadece Türkiye ile ilgili bir dinamik değil, dünyadan da kaynaklanan bir dinamik olarak kendini gösteriyor. Coca-Cola'nın başında bir Türk olan Muhtar Kent var ve onlar tüm dünyaya yönelik iş yaptıkları için, tüm trendleri yakından takip ediyorlar. Dünyayı önümüzdeki 20 yılda şekillendirecek 5 trendden 2'si direkt olarak bu konuyla ilgili. Bunlardan biri kentleşme. Dünyada her yıl Türkiye nüfusu kadar insan şehirlere göç ediyor. Bu kentleşme hareketi, gelişmekte olan ülkelerde gerçekleşiyor. İkincisi de orta sınıfın yükselmesi. Tüm dünyada, kentleşmeye bağlı olarak, çok hızlı bir şekilde orta sınıf yükselişi yaşanıyor. Bu da, çok önemli bir dinamik oluşturuyor. Bütün bunlara deprem konusunu da eklediğimizde, kentsel dönüşümün çok önemli bir konu olduğu ortaya çıkıyor. Kalkınma açısından çok önemli bir yere sahip" dedi.
"İnşaat malzemesinde bölgenin en güçlü oyuncusuyuz"
Zirvenin "Değişim, Dönüşüm, Devamlılık" olan temasının, dünya konjonktürü ile örtüşmesi bakımından çok anlamlı ve çok uygun olduğunu belirten konuk konuşmacı İMSAD Başkanı Hüseyin Bilmaç da, "Yaklaşık 4,5 milyar olan dünyamızda, bu döneme kadar dönüşüm sözcüğü bu kadar fazla telaffuz edilmemişti. Ülkemizde bu fikri en çabuk hayata geçiren dönüşüm kelimesinin bu kadar sık kullanılmasını sağlayan sektörlerin başında da inşaat sektörü geliyor. Eğer bugün kentsel dönüşümden, yeşil binalardan, yeşil kalkınma stratejilerinden, geleceğin binalarından konuşuyorsak, beyin fırtınaları yapıyorsak, inşaat sektörünün değişim, dönüşüm ve devamlılığının çok hızlı olması da en önemli etmenlerden bir tanesidir. Türkiye ekonomisi, farklı dinamikleri ile dünyada en hızlı büyüyen ekonomilerden biridir. İnşaat sektörü de Türkiye ekonomisinin can damarıdır" dedi.
Sektör olarak 2011 yılını yüzde 11,2 büyüme oranı ile sektörler arasında ikinci sırada tamamladıklarını belirten Bilmaç, şunları söyledi: "Sektörümüzde çimentoda, seramikte Avrupa'da 1'nci, demir-çelik ve gaz betonda 2'nci konumdayız. Seramik karo, plastik profil ve hazır betonda da Avrupa'da 3'üncü konumdayız. Demir-çelik mamulleri konusunda, dünyada ilk 10 içindeyiz. Artık ülkemiz, inşaat malzemesinde dünyada rekabet edebilir kaliteye ve güce ulaşmış durumda. Çeşitlilik, kalite ve kapasitede bölgemizin en güçlü oyuncusuyuz. Avrupa'da inşaat ve inşaat malzemeleri sektörü neredeyse durma noktasına gelmiş. Ancak özellikle son 5 yıldır, yaklaşık ortalama yüzde 15 büyüme hızı ile inşaat malzemeleri, bütün dünyaya parmak ısıttıracak bir büyüklük sağlamış vaziyette. İnşaat malzemeleri sektörümüzün 2011 yılında yaklaşık 18,2 milyar dolar ihracatı gerçekleşti. Toplam ülke ihracatındaki payı ise yüzde 13 oldu. Ülkemizin inşaat malzemesi ihracatı yapan ülkeler sıralamasında dünyada 7'nci sıraya geldiğini gururla belirtmek istiyorum. İnşaat sektörü olarak son dönemde ekonomimizin bu derece büyümesinde yarattığımız katma değerle sağladığımız istihdam ve gerçekleştirdiğimiz ihracatta büyük bir pay sahibi olmaktan çok gururluyuz. Özellikle inşaat malzemeleri sektörü, dolaylı istihdamda 4,6 milyon kişiye hitap ederek ülkemizin yüzde 20 istihdamını sağlamakta."
İnşaat malzemelerinde, 2023'te 100 milyarlık hedefler
Sektörün cari açığa olan pozitif etkisinin üzerinde önemle durduklarını vurgulayan Bilmaç, "Türk inşaat sektörünün cari açığa pozitif etkisi yüzde 300 seviyesinde. Ayrıca ithalatın ihracatla kıyaslandığında inşaat malzemesi ihracatımız yüzde 250 artı katma değer getiriyor. Yani istihdama ve cari açığa katkıda bulunan bir sektörüz. Son 5 yılda ortalama yüzde 15 büyüyen inşaat malzemeleri sektörü, 2012 yılında sektördeki hareketliliği de yoğun olarak devam ettirecektir. İnşaat sektörümüz, hükümetimizin de belirtmiş olduğu yüzde 4 ekonomik büyüme oranı çerçevesinde 2012 yılında minimum yüzde 7-8 arasında büyüyecektir. Sektörümüzün ilk 3 aylık gerçekleşmesi ortalama olarak yüzde 4-5 civarında. Bu aslında beklenen bir gelişmeydi. Çünkü geçen yılın son çeyreğinde de bir düşme görülmekteydi. Ama yıl ortalamasının minimum yüzde 7-8 olmasını da bekliyoruz. 2011-2015 yıllarında ortalama yüzde 14,5 oranında büyüme yaşanacağını öngörüyoruz. 2015 yılında inşaat malzemeleri ihracatımız yüzde 12,5 oranı ile yaklaşık 41 milyar dolara ulaşacağını öngörüyoruz. Cumhuriyetimizin 100'üncü yılı olan 2023 yılında 100 milyar dolarlık yurt dışı ihracat geliri, 100 milyar dolarlık iç pazar büyüklüğü ve 100 milyar dolarlık inşaat malzemeleri ihracatı hedefliyoruz. Ancak önümüzdeki dönemde, sektörümüzün sürdürülebilir gelişme için çalışmalarını daha aktif bir şekilde daha da hızlandırması gerekmektedir" şeklinde konuştu.
"GAYRİMENKUL SEKTÖR RAPORU: 2023 VİZYONU"
12. Gayrimenkul Zirvesi ve ISTANBUL REstate Gayrimenkul Fuarı'nın ilk gününde, GYODER tarafından hazırlanan 100 sayfalık "2023 Vizyonunda Gayrimenkul Sektörü" raporu sonuçları, GYODER Yönetim Kurulu Üyeleri Neşecan Çekici ve Cansel Turgut Yazıcı, tarafından gerçekleştirilen bir özet sunumla ilk defa kamuoyuyla paylaşıldı.
Sunumun ardından başkanlığını İstanbul Bilgi Üniversitesi Mütevelli Heyeti Üyesi Prof. Dr. Deniz Ülke ARIBOĞAN'ın yürüttüğü Zirve'nin "Geleceği Yapılandırmak: 2023 Vizyonunda Gayrimenkul Sektörü" başlıklı ikinci oturumunda ise rapor sonuçları; GYODER Yönetim Kurulu Üyeleri Neşecan ÇEKİCİ ve Cansel Turgut YAZICI'nın yanı sıra Jones Lang LaSalle Türkiye Genel Müdürü Avi ALKAŞ, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Mekansal Planlama Gene
